معرفی و دانلود کتاب درس‌های برگسون برای زندگی

معرفی کتاب درس‌های برگسون برای زندگی

کتاب درس‌های برگسون برای زندگی اثری است از مایکل فولی که نظر به آثار و اندیشه‌های آنری برگسون، فیلسوف نامدار فرانسوی دارد؛ یکی از تنها دو فیلسوف در تاریخ که برنده‌ی جایزه‌ی نوبل ادبیات شد. این کتاب در چند فصل و موضوع، به سررشته‌های اساسی برگسونیسم می‌پردازد که آمیخته‌ای بود از جهان فلسفه، زیبایی‌شناسی، روان‌شناسی و ریاضی؛ و مسیر اندیشیدن او را همراه با مراحل تطور خلاق فکری‌اش، تعقیب می‌کند.

درباره‌ی کتاب درس‌های برگسون برای زندگی

آنری برگسون (Henri Bergson)، مردی ایستاده بر فراز دیوارها و مرزها، زاده در میانه‌ی سده‌ی نوزدهم بود. مرد فرانسوی به‌راستی در حدود فاصل، و در عین حال واصل، میان مولفه‌های بسیاری در دوران زندگی‌اش بود. از نخستین دم چشم گشودن به جهان، خون پدری لهستانی و مادری انگلیسی-ایرلندی را جاری در رگ‌هایش حس کرد؛ و این در حالی بود که خود در پاریس، پایتخت فرانسه زاده شده بود و در همان کشور به تحصیل پرداخت. دوران عمرِ او را که نیمی از آن در سده‌ی نوزده و نیمِ دیگر در سده‌ی بیستم سپری شد می‌توان از دیگر دلایل و اسبابی دانست که او را مردی میان مرزها نامیدیم.

برگسون همچنین تحصیلات آکادمیک را با ریاضی آغاز نموده و سپس رهسپار عالم علوم انسانی گشت؛ در همان‌جا نیز او را پیوسته در آمدوشد میان فلسفه، روان‌شناسی و هنر می‌بینیم. کتاب درس‌های برگسون برای زندگی (Life Lessons from Bergson) مجلد فراگیری است از اندیشه‌ها و آراء هنری برگسون که مایکل فولی (Michael Foley) آن‌ها را گرد هم آورده است.

آنری برگسون؛ فیلسوف زندگی

برگسون را در شمار یکی از برجسته‌ترین افراد در شاخه‌ای از فلسفه می‌دانند که به «فلسفه‌ی حیات/زندگی» شهره است. حوزه‌ای از فلسفه که خود زندگی از حیث معنامندی و هدف‌دار بودنش را موضوع اندیشه قرار می‌دهد و نیز این را که چگونه باید زندگی را به پیش ببریم. در همین راستا کتاب درس‌های برگسون برای زندگی برای زندگی تعدادی از بنیادین‌ترین مفاهیم و تعاریفی که نظام فلسفی برگسون را تشکیل داده‌اند موضوع بحث و بررسی قرار داده است:

• فرآیند: شاید بتوان گفت «فرآیند / processus» اصلی‌ترین مفهوم در نگاه برگسون بود که در کلام خلاصه، زندگی را نه‌چیزی ایستا، که پروسه‌ای در حرکت و تغییر می‌دانست. بعدها دیگرانی چون وایتهد نیز در توسعه‌ی ترمی که به «فلسفه‌ی فرآیند» نام‌آور گشت کوشیدند.
• زمان: که به گفته‌ی مایکل فولی، برگسون آن را چون سایه‌ی جبار و عامل هراس‌آوری می‌دید که به فرآیندها، فرمان گذار و پیمایش می‌دهد.
• شهود: این مفهوم که با ظهور برگسون جان تازه‌ای پیدا کرد، چون میهمان ناخوانده‌ای در آغاز سده‌ی بیستم به‌نظر می‌رسید. «شهود / L'intuitivisme» در نگاه فیلسوف فرانسوی عامل و سببی دیگر، جز عقل، بود که ما را به اتخاذ تصمیم‌ها وامی‌دارد؛ حتی بسیار است دقایقی که شهود در موضوعاتی دست می‌یازد که قوه‌ی عقل از آن عاجز بوده یا اجتناب دارد. در اینجا گفتنی است که در نزد برگسون، هرگز، شهود بدون عقل امکان‌پذیر و قابل تصور نیست.

کتاب درس‌های برگسون برای زندگی اثری است از مایکل فولی که ترجمه و انتشار آن را به‌ترتیب صالح نجفی و نشر هنوز بر عهده گرفته‌اند.

کتاب درس‌های برگسون برای زندگی برای شما مناسب است اگر

• به فلسفه‌ی فرانسه علاقه دارید.
• دوستدار فلسفه‌های جدید از جمله فلسفه‌ی زندگی و فلسفه‌ی قاره‌ای هستید.
• مشتاق به آشنایی با نظریات آنری برگسون هستید.

در بخشی از کتاب درس‌های برگسون برای زندگی می‌خوانیم

برگسون بارها تکرار می‌کند که «هر یک از ما همان‌قدر که به خودش تعلق دارد به جامعه هم متعلق است». کارهایی که جامعه ما را ملزم به انجام دادن‌شان می‌کند بی‌شک همواره تغییر خواهند کرد ولی نفس وجود این الزام هرگز تغییر نخواهد کرد:

جامعه است که برنامۀ کارهای روزانۀ افراد را تهیه می‌کند. بدون گردن ‌نهادن به الزام‌هایی که جامعه تعیین می‌کند، زندگی خانوادگی و کار کردن حرفه‌ای و رسیدگی به هزارویک گرفتاری روزانه و خرید رفتن و گردش کردن یا حتی در خانه‌ ماندن محال می‌شود. هر لحظه می‌باید انتخاب کنیم، و بالطبع باید دربارۀ این‌که کدام گزینه با قواعد همسازی دارد تصمیم بگیریم. جامعه راهی را علامت‌گذاری کرده است؛ این راه پیش روی ما باز است و ما پای در آن می‌نهیم؛ میانبر زدن ابتکار عملی بیش از این می‌طلبد.

(دو سرچشمۀ اخلاق و دین، 1932)

با این ‌همه برگسون همواره مراقب بود از هرگونه القای جبر زیستی یا موجبیت عوامل زیستی بپرهیزد. هوش ما همواره ممکن است غریزه‌مان را رد کند:

موجودی برخوردار از هوش در بطن خود وسایلی دارد برای فرارفتن از طبیعت خویش.

(تطوّر خلاق، 1907)

گزیری از مطالبات اجتماعی نیست اما فرد ممکن است از این مطالبات آگاه شود و گهگاه از صراط مستقیم منحرف شود. و حیات، که به‌ هیچ ‌وجه امری موجَب نیست، از نیرویی خط می‌گیرد که برگسون آن را اِلان ویتال تعریف می‌کند و بی‌وقفه ابداع می‌کند و خلق می‌کند.

فهرست مطالب کتاب

مقدمه
1. تاب خوردن با فرایند
2. گوش سپردن به نغمۀ زمان حقیقی
3. اعتنا کردن به نجواهای شهود
4. خندیدن وسط نشست‌های رسمی
5. دانستنِ آنچه می‌دانیم اما نمی‌بینیم که می‌دانیم، و دیدنِ آنچه می‌بینیم اما نمی‌دانیم که می‌بینیم
6. تقویت نیروی ادراک و حافظه و توجه
7. موجودی زنده بودن و به موجودی زنده تعلق داشتن
8. چگونه بدون قدیسه ترزا شدن وجد عرفانی تجربه کنیم
نتیجه: ارزش نقدیِ برگسون
مشق شب
فهرست نام‌ها